Hond - Preventie en Onderhoud

De hond stamt af van de grijze wolf, en is nu ongeveer 15 duizend jaar gedomesticeerd. Vanaf toen werden er ook eisen gesteld aan het gedrag en het uiterlijk van de wolf en werd er geselecteerd op bepaalde (uiterlijke) eigenschappen. Hieruit is de moderne hond in al zijn soorten en maten ontstaan. Ook nu nog bepaalt de mens voor een groot deel het uiterlijk en de gedragseigenschappen van de hond.

Omdat er zo veel verschillende rassen zijn heeft dat onder andere invloed gehad op het gebit van de hond. Met name bij afwijkende schedelvormen (hele korte of juist hele lange schedel) komt de ontwikkeling van het gebit in het gedrang. De wolf en dus ook de hond heeft een carnivoren (vleeseter) gebit. Dat betekent dat het gebit geschikt is om een prooi mee te vangen en te verscheuren. De sterke hoektanden vervullen een belangrijke functie bij het vangen van de prooi, de grote knipkiezen bij het verscheuren ervan.

Net als bij de mens heeft de hond een melk- en een blijvend gebit. Pups worden zonder tanden geboren. Vanaf een leeftijd van 3 tot 4 weken zullen de eerste melktanden doorkomen. Het melkgebit bestaat uit 28 elementen, terwijl het volwassen gebit uit 42 elementen bestaat. Een aantal elementen uit het blijvende gebit heeft dus geen voorganger in het melkgebit.

Het blijvende gebit komt door onder het melkgebit. Om te kunnen doorbreken, gaat het blijvende element druk uitoefenen op de wortel van het melkelement. Door de druk lost de wortel van het melkelement op, valt de kroon uit, en kan het volwassen element doorbreken. Vanaf een leeftijd van 3 tot 4 maand komen de eerste volwassen tanden door. Met 6 tot 7 maanden leeftijd zijn alle tanden gewisseld. De tandwisseling verloopt meestal zonder problemen.

Wisselen

De tandwisseling kan per ras verschillen, maar de richtlijn is als volgt:

  • snijtanden: 6 snijtanden in de boven- en onderkaak; tandwissel vindt plaats tussen 3 tot 5 maanden leeftijd.
  • hoektanden: 2 hoektanden in de boven- en onderkaak; tandwissel vindt plaats tussen 5 tot 7 maanden leeftijd.
  • premolaren: dit zijn de 4 kiezen achter de hoektand. De eerste kies achter de hoektand heeft geen voorganger en komt na 4 tot 6 maanden leeftijd door. De achterste drie premolaren wisselen tussen 4 tot 6 maanden leeftijd.
  • molaren: dit zijn de twee laatste kiezen in de bovenkaak en de laatste drie kiezen in de onderkaak. Deze hebben geen voorganger in het melkgebit en komen door tussen 4 tot 7 maanden leeftijd.

Beet
Veruit het grootste deel van de hondenrassen heeft een scharend gebit, wat als de normale beet wordt beschouwd. Dit houdt in dat de ondersnijtanden net de achterkant van de bovensnijtanden raken, dat de onderhoektanden voor de bovenhoektanden liggen en dat de kiezen van de bovenkaak en de onderkaak elkaar “afwisselen”.

Controle gebitswissel
Tijdens de puppyvaccinaties (6-9-12 weken) wordt de stand van de tanden en het wisselen van het gebit nauwlettend opgevolgd. Ook wordt u dan uitgelegd waar u zelf op kunt letten bij het wisselen van de kiezen. Als we uw hond later terugzien voor sterilisatie/castratie of iets anders, wordt het gebit altijd gecontroleerd of het volledig gewisseld is. Verder wordt het gebit bij de jaarlijkse check-up en vaccinatie natuurlijk weer nagekeken.

Bij deze hond staan de onderste hoektanden te ver naar binnen en prikken in het gehemelte. Door middel van een beugel kan gezorgd worden dat de onderste hoektanden weer op de goede positie komen te staan.

Persisterende melktanden

Vooral bij kortsnuitige rassen (Mopshond, Chihuahua, Shi-tzu) verloopt het wisselen nog al eens afwijkend. Het meest voorkomende probleem zijn persisterende, oftewel te lang aanwezig blijvende melktanden. Dat houdt in dat het melkelement nog aanwezig is als het blijvende element al doorgekomen is. Dit wordt het vaakst bij de hoektand gezien, waarbij er een kleiner melkhoektandje achter de normale volwassen hoektand blijft staan.

Gevolgen
Als het blijvende element niet in staat is om de wortel van het melkelement op te lossen, dan groeit het blijvende element op een verkeerde plaats uit. Op het moment dat er een persisterende melktand aanwezig is, zullen er dus teveel tanden en kiezen in de bek komen te staan. Hierdoor kan er ruimtegebrek in de bek ontstaan, waardoor andere elementen scheef/dwars uitgroeien of dat de bek zich niet meer goed kan sluiten. Ook kunnen hoektanden van de onderkaak in de bovenkaak gaan prikken of tegen andere elementen aankomen.

Therapie
Indien uw pup persisterende melktanden heeft, is het belangrijk deze te laten verwijderen voordat het blijvende element een scheve stand gaat aannemen. Als er al een afwijkende stand is ontstaan, kan het nodig zijn dit te corrigeren. Voor een milde correctie kan het voldoende zijn om de hond op een bal te laten bijten of de hond lichte tractie uit te laten oefenen op een flostauw. Voor een ingrijpender correctie kan er een beugel geplaatst worden.

Tanden poetsen
Het is verstandig om dagelijks de tanden van de hond te poetsen. Hiervoor zijn speciale stevige hondentandenborstels en hondentandpasta te koop. U kunt ook een poetsgaasje gebruiken. Gebruik geen tandpasta voor mensen. Honden vinden honden de smaak en het schuimen vies, waardoor ze een hekel zullen krijgen aan tandenpoetsen. Bovendien zit er ook fluoride in, wat giftig is voor een hond.

Tandenpoetsen moet u rustig aanleren. Bij het leren tandenpoetsen geldt:

  • Jong geleerd is oud gedaan!
 Het is belangrijk om uw pup vanaf jonge leeftijd al te laten wennen aan het tandenpoetsen, ook al heeft de pup alleen nog maar een melkgebit. Als u bij uw hond begint met tandenpoetsen als hij/zij tussen de 8-12 weken oud is, dan zal hij/zij dit als een normale handeling beschouwen: “het hoort erbij”. Rond deze leeftijd zit een pup nog in de 1e socialisatiefase. Deze fase wordt gekenmerkt door nieuwsgierigheid, waardoor de pup het poetsen zonder angst tegemoet ziet.
  • Oefen in een rustige en vertrouwde omgeving

  • Houdt het kort en plezierig
 Wees geduldig en laat uw hond aan elke nieuwe stap wennen voordat u verder gaat. Laat de hond eerst wat tandpasta of eventueel wat worst van de tandenborstel likken zodat hij het een leuk voorwerp gaat vinden. U kunt ook eerst wat pasta op uw vinger doen. Gaat dat goed, dan kunt u voorzichtig wat poetsbewegingen maken en zo oefent u verder tot de hond het geen probleem vindt dat u zijn gebit onderhanden neemt. Overigens hoeft u de binnenkant van het gebit nauwelijks te poetsen. Doordat de hond daar steeds met zijn tong langsgaat en er speeksel langs komt, houdt hij dit zelf schoon. Dagelijks poetsen is het beste. Echter minimaal twee a drie keer per week poetsen is vaak al voldoende om de vorming van tandplak en tandsteen tegen te gaan.

Wanneer poetsen niet lukt...

Sommige honden laten het poetsen niet goed toe. Dan is t/d voer van Hill's Pet Nutrition een goed alternatief. Eventueel in combinatie met kauwstrips of Vet Aquadent.

Let op: bij een schoon gebit zal de werking optimaal zijn, als een hond al tandsteen heeft is het advies deze eerst professioneel (onder sedatie) te laten schoonmaken en polijsten.

“Tandenpoetsbrokken”
Door de grootte en vorm van de brok kan een hond deze brokken niet zonder kauwen doorslikken. De speciale vezelmatrix gaat verkruimelen tegen. De brok omgeeft de tand voordat het breekt en de vezels vegen het tandoppervlak schoon.

De brokken bevatten geen minerale schuurmiddelen of actieve chemicaliën. Door het verlaagde eiwitgehalte beperkt het de vorming van tandplak. Door een verlaagd calciumgehalte beperkt het de mineralisatie van tandplak tot tandsteen. Ook zit er een superieure antioxydant formule in. Dit vermindert de oxydatieve celbeschadiging en beperkt mede het ontstaan en de vooruitgang van slijmvliesontstekingen.

Sommige honden eten de brokken uit de bak 1 voor 1, net alsof ze een hondenkoekje eten. Dit is normaal gedrag van de hond, want er moet echt even op de brok gekauwd worden. Voeg ook geen water aan de brokken toe: dit vermindert de effectieve reiniging van de brokken.

De gewone t/d brokken zijn speciaal geschikt voor honden groter dan 7 kilogram. Speciaal voor kleinere hondjes zijn er t/d minibrokjes ontwikkeld.

Tandreinigende tussendoortjes

Tandheelkundige speeltjes
Er zijn speciale speeltjes voor honden die helpen om het gebit gezond te houden. Ze verwijderen de tandplak doordat de hond op het speciale rubber kauwt en vegen hierbij de tanden schoon. Ook zorgen ze dat de hond een gezond en stevig tandslijmvlies behoudt doordat het slijmvlies tijdens het kauwen gemasseerd wordt. Een goed voorbeeld is de Dental Kong.

Bacteriegroei voorkomende behandeling
Vet Aquadent is een vloeistof die door het drinkwater van de hond of kat gemengd kan worden. Het bevat xylitol en chloorhexidine, die de bacteriegroei in de mondholte remmen en daarmee de vorming van tandplak en tandsteen. Xylitol wordt opgenomen door bacteriën, het verhinderdt de glycolyse en de opname van glucose in de cel. Hierdoor kunnen bacteriën zich niet vermeerderen en voorkomt het op deze wijze ruim 50% van de tandplak en tandsteen aanwas. 
Xylitol zorgt daarbij ook voor een frisse adem.

Volgens de bijsluiter kunt u Vet Aquadent gebruiken bij een gebit dat nog redelijk schoon is of net schoongemaakt. Indien er tandsteen aanwezig is zal Vet Aquadent dit niet weghalen of doen oplossen. Er wordt per 1000 ml drinkwater 10 ml Vet Aquadent toegevoegd. Het mag bij elke keer dat het water ververst wordt toegevoegd worden!

 

Hond - Preventie en Onderhoud

Dierenarts Tessa demonstreert

tanden poetsen

Tanden poetsen voorkomt veel gebitsproblemen! Maar hoe werkt tandenpoetsen nu precies bij huisdieren? Dierenarts Tessa geeft een aantal tips om het poetsen aan te leren.

Er zijn verschillende manieren om het gebit van uw huisdier zelf schoon te maken en te onderhouden. Denk hierbij aan speciaal voer dat de vorming van tandplak tegengaat, mondwater, tandpasta met kipsmaak en speciale borstels. Onze assistentes informeren u graag!

 

Heeft u nog

vragen?

Heeft u nog vragen of wilt u graag advies op maat?

Onze assistentes staan u graag te woord! Op werkdagen kunt u ons tussen 8:00 en 19:00 bellen of langskomen aan de balie.